Hoewel er een groot tekort aan agenten heerst in Nederland, wijst de Politieacademie in Apeldoorn duizenden mbo-afgestudeerden af voor de politieopleiding. Volgens directeur Leonard Kok is dat niet onterecht. Ondanks de grote behoefte aan nieuw politiepersoneel wil hij de toelatingseisen niet versoepelen, vertelt hij in het AD.

Volgens Kok is het werk op straat in de huidige, complexe samenleving juist zwaarder geworden en vraagt het om kandidaten met voldoende weerbaarheid, zelfstandigheid en levenservaring. Zo komt momenteel zeventig procent van de mbo’ers met een diploma tot handhaver of boa niet door de selectie, simpelweg omdat ze niet voldoen.
Kok ziet het als een vergissing om de lat lager te leggen uit pure noodzaak. Het politievak vraagt volgens hem om méér dan een diploma alleen. Sinds 2021 is de basisopleiding voor agenten al ingekort tot twee jaar, waarna aspiranten in het werkveld verder leren onder begeleiding van collega’s. Maar ook dat systeem heeft zijn uitdagingen. Door het groeiend aantal pensioneringen zijn ervaren agenten schaars en moeten jonge aspiranten vaak worden begeleid door collega’s met nauwelijks meer ervaring dan zijzelf. Kok erkent dat deze situatie verre van ideaal is en dat het leerproces op straat daardoor moeizaam verloopt.

Praktijkgerichte aanpak
Zorgen over de voorbereiding van beginnende agenten leven ook bij burgemeesters, die aan de Tweede Kamer hun bezorgdheid hebben geuit over de weerbaarheid en juridische kennis van nieuwe politiefunctionarissen. Hoofdofficier van justitie Marthyne Kunst waarschuwde recent nog dat agenten na de verkorte opleiding onvoldoende zijn toegerust voor opsporingswerk.
Volgens Kok is leren binnen de politie een doorlopend proces. De opleiding stopt niet na het behalen van een diploma; het onderwijs wordt voortdurend aangepast aan de veranderende eisen van het vak. Terugkeren naar de oude vierjarige opleiding vindt hij niet nodig. De huidige, praktijkgerichte aanpak sluit volgens hem beter aan bij het politiewerk.
De Politieacademie nam in 2024 meer dan 4000 mensen aan, waarvan ruim de helft aspiranten. De monopoliepositie van de academie staat overigens onder druk. In Amsterdam startte de politie zelfs een eigen rechercheopleiding en elders worden commerciële opleiders ingezet. Kok staat open voor samenwerking, maar benadrukt dat de regie en eindverantwoordelijkheid voor de kwaliteit van het politieonderwijs bij de academie moet blijven. Alleen zo kan de kwaliteit van het politieapparaat als geheel worden gewaarborgd.