Met de groei van het aantal winkeldiefstallen sinds 2022, neemt ook het aantal gevallen van agressie op de winkelvloer toe. Zorgwekkend, aldus Patrick van den Brink van het CCV tijdens de aftrap van de Week van de Veiligheid in Amsterdam.

De directeur van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid merkte ook op dat er tot nog toe nul aangiftes van ondermijning bij de politie zijn binnengekomen. “En dat terwijl ondermijning als een bom onder de samenleving kan worden beschouwd.” Het probleem is volgens hem alleen te bestrijden als de overheid en het bedrijfsleven hand in hand gaan samenwerken. “De Platforms Veilig Ondernemen, waarvan er nu in elke politie-eenheid één is opgericht, moeten die publiek private samenwerking gaan stimuleren en ondersteunen. Er is ook een landelijk PVO dat is ondergebracht bij het CCV. Die landelijke organisatie zorgt ervoor dat de afzonderlijke PVO’s van elkaar kunnen leren en dat het wiel niet elke keer opnieuw uitgevonden hoeft te worden.
Ook als het gaat om bestrijding van agressie op de winkelvloer is publiek private samenwerking een voorwaarde voor succes”, vervolgde Van den Brink. “De winkelier moet erop kunnen rekenen dat de politie uiterst snel op een melding reageert. Maar ook kan de overheid winkeliers helpen bij het voorkomen van agressie. Via de PVO’s kunnen best practices worden geïnventariseerd en gedeeld.”

Ingewikkeld
Jacco Vonhof van MKB Nederland vertelde hoe groot veiligheid als gebied geworden is en dat het steeds minder duidelijk wordt waarover we het hebben en wie nu eigenlijk het slachtoffer is. Zijn organisatie behartigt de belangen van 140 brancheverenigingen, 220.000 bedrijven en viereneenhalf miljoen medewerkers. Het is volgens hem de hoogste tijd om paal en perk te stellen aan de agressie tegen winkelmedewerkers. “Tot nu toe komt er weinig van terecht. Er is te weinig blauw op straat en winkeliers die de moeite nemen om aangifte te doen hoeven niet te rekenen op feedback van de politie. En dan zijn er nog allerlei regels waar winkeliers aan moeten voldoen als er iets tegen de onveiligheid willen ondernemen. Op die manier wordt elk initiatief in de kiem gesmoord. Zo wachten we al jaren op een wet die de verkoop van messen aan jongeren verbiedt. En wat heb je eraan als supermarkten tijdens het Zomercarnaval in Rotterdam geen alcohol mogen verkopen, terwijl dat verbod niet voor avondwinkels geldt? Ten aanzien van de publiek private samenwerking vindt Vonhof dat het veel te ingewikkeld wordt gemaakt om aan de vereiste certificering te voldoen. Er zijn teveel checkboxen en er is te weinig maatwerk. Dit is fnuikend voor de urgentie die winkeliers aan PPS geven.”

Veelkoppig monster
PPS-specialist Maurits Sanders van Nijenrode University noemde agressie een veelkoppig monster. Iedereen werkt met een ander referentiekader wat het tot een complex vraagstuk maakt. “Wat maakt mensen agressief? Het kan aan de mensen zelf liggen, maar er kan ook sprake zijn van de gelegenheidsstructuur. Voor ondernemers is het onduidelijk wie ze bij de overheid moeten aanspreken als ze samen tot een oplossing voor de agressie willen komen. Zij zien de overheid als een lappendeken van organisaties die zich op allerlei manieren met agressie bezighouden. Andersom is het ook voor de overheid lastig om contact te leggen met het bedrijfsleven. Er zijn veel soorten branches en hoe maak je daar als overheid afspraken mee? Het belang wordt wel gezien, want agressie op de winkelvloer is ook een maatschappelijk probleem.
De overheid doet intussen een steeds groter beroep op de zelfredzaamheid van ondernemers. Met hun eigen professionele vaardigheid moeten zijn maar zien hoe zij zelf hun veiligheid organiseren.” Sanders vindt dat de overheid ondernemers niet in de kou mag laten staan. “We moeten streven naar een evenwicht tussen zelfredzaamheid en overheid ondersteuning. Het vraagstuk is te beschouwen als een puzzel, waarvan de helft van de stukjes in handen van de overheid en de andere helft in handen van de ondernemers is. De taak is nu om de puzzel op te lossen en dat niet van individuen af te laten hangen, maar van partijen die een achterban vertegenwoordigen. Binnen het PVO kan dat institutioneel worden belegd, maar ook zal iedereen zich moeten blijven inspannen voor resultaat op langere termijn. Bedenk dat een goed initiatief bij jou kan beginnen, dus kijk vooral naar wat je zelf kan doen.”