Nederlandse ondernemers worden steeds vaker geconfronteerd met een nieuw type chantage: neprecensies op Google, gevolgd door dreigementen om meer negatieve beoordelingen te plaatsen als er niet wordt betaald. De NOS sprak met achttien bedrijven uit uiteenlopende sectoren, waaronder bouwbedrijven, slotenmakers, verhuurbedrijven en dakdekkers, die slachtoffer zijn geworden van deze praktijken.

Volgens de ondernemers komen de negatieve recensies vaak in tientallen tegelijk op hun Google-profiel, waardoor hun online reputatie plotseling keldert. Kort daarna ontvangen ze een bericht via WhatsApp van een buitenlands nummer, waarin wordt gedreigd dat er meer slechte reviews volgen tenzij er wordt betaald. Mike Kock, slotenmaker in Zuid-Holland, vertelt: “Het is aan jou of die bestelling doorgaat of niet. Of je betaalt, of je krijgt er tientallen reviews bij.” De bedragen lopen vaak in de honderden euro’s. Kock besloot niet te betalen, waarna de oplichters binnen een halfuur opnieuw tientallen neprecensies plaatsten.

Grote impact

De impact van de neprecensies is groot. Bedrijven waarvoor online reviews essentieel zijn om klanten te werven, merken direct verlies. Esra Ersoy van een verhuurbedrijf uit Schiedam zag haar score van vijf naar 3,9 sterren dalen, wat volgens haar heeft geleid tot het mislopen van nieuwe opdrachten. Ook dakdekker Kevin Güner uit Almere bevestigt dat het aantal aanvragen via Google afnam nadat hij tientallen negatieve recensies kreeg. “Klanten krijgen argwaan. Als ik iemand wil inhuren en zie allemaal éénsterrenreviews, ga ik ook twijfelen”, zegt hij.
Onderzoeker Kay Dean, gespecialiseerd in neprecensies en chantage, benadrukt tegenover de NOS dat vooral kleine bedrijven het doelwit zijn. Zij stelt dat de netwerken van oplichters wereldwijd actief zijn en dat Nederlandse bedrijven daar ook slachtoffer van worden. “Deze afpersers plaatsen neprecensies bij bedrijven in meerdere landen. Het is een internationaal probleem”, aldus Dean.

Google moeilijk te bereiken

Contact opnemen met Google om de neprecensies te laten verwijderen blijkt voor ondernemers moeilijk en tijdrovend. Volgens slachtoffers kan het dagen, weken of zelfs maanden duren voordat de neprecensies zijn weggehaald. Google reageert dat meldingen meestal binnen enkele dagen worden beoordeeld, maar geeft geen concrete mogelijkheid om direct contact te leggen met een medewerker. Dean vindt dat Google meer moet doen: “Dat ik deze netwerken kan vinden voordat Google dat doet, laat zien dat er duidelijk een probleem is.”
Voor ondernemers benadrukt dit fenomeen het belang van waakzaamheid en een actieve strategie voor online reputatiebeheer. Wie afhankelijk is van Google-recensies, loopt niet alleen het risico financieel te worden getroffen, maar ziet ook zijn reputatie en klantvertrouwen in korte tijd ernstig onder druk komen.