De Belgische regering wil militairen inzetten om de toenemende drugscriminaliteit en schietpartijen in grote steden te bestrijden. Minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR) presenteerde dit weekend zijn zogenoemde grootstedenplan, waarin leger en politie samen patrouilles gaan uitvoeren op criminele hotspots.

Het plan wordt als eerste uitgerold in Brussel, waar de drugsproblematiek al langer de kop opsteekt. Vooral rond het metrostation Clemenceau en in wijken als Anderlecht en Molenbeek waren dit jaar meerdere schietincidenten die volgens justitie te maken hebben met territoriumstrijd tussen rivaliserende bendes.
“Wij willen geen binnenlands grondgebied verliezen”, zei Quintin in Belgische media. Naast patrouilles door militairen en politie komt er een netwerk van camera’s en worden speciale politieteams opgericht om de drugsbendes aan te pakken. Ook steden als Antwerpen, Gent, Luik, Charleroi en Bergen kunnen op termijn met het plan rekenen.

Juridische vragen

De inzet van militairen roept vragen op, omdat zij wettelijk gezien geen politietaken mogen overnemen. Defensieminister Theo Francken zegt dat er een wettelijk kader klaarligt, maar details over de bevoegdheden ontbreken. Momenteel mogen soldaten in principe niet meer doen dan zichzelf verdedigen.
De militaire vakbond ACMP noemt het plan daarom onvoldoende uitgewerkt. Volgens vakbondsman Yves Huwart is het huiswerk nog niet klaar. “In de praktijk gaat het om afschrikking en een schild vormen voor de politieagenten. Waarom de politie die opdracht niet zelf kan uitvoeren, is onduidelijk.”

Verdeelde reacties

Korpschef Jurgen De Landsheer van politiezone Brussel Zuid noemt het plan daarentegen een goed idee. “Wij vragen al langer om extra ondersteuning. Als militairen beveiligingstaken op zich nemen, kan de politie meer aanwezig zijn in de wijken”, zei hij tegen VRT Nieuws.
De veertig Brusselse wijkcomités reageren gemengd. Ze zijn blij dat de federale regering de crisis erkent en investeren wil in extra camera’s. Tegelijk vragen ze zich af of wijkagenten niet effectiever zouden zijn dan soldaten in het straatbeeld.
Politiek is er eveneens verdeeldheid. Oppositiepartij Groen vindt dat Quintin met zijn plan zijn onmacht etaleert. “Met meer dan 50.000 politiemensen moet het mogelijk zijn de veiligheid te garanderen zonder het leger in te zetten”, klinkt het.
Of de militairen daadwerkelijk snel de straat op gaan, hangt af van de verdere regeringsbesprekingen over hun bevoegdheden.