Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) onderzocht in samenwerking met de Raad voor de rechtspraak wat de capaciteitsbehoefte is voor de veiligheidsketen en voor de civielrechtelijke en bestuursrechtelijke rechtspraak tot en met 2030. De ramingen zijn gemaakt met het Prognosemodel Justitiële Ketens (PMJ) en dienen als onderbouwing van een deel van de Rijksbegroting van het ministerie van Justitie en Veiligheid voor 2026.

Het aantal geregistreerde misdrijven neemt naar verwachting toe met 1,5% per jaar. Aangezien de bevolking in dezelfde periode naar verwachting stijgt met 0,5%, zal de geregistreerde criminaliteit per hoofd van de bevolking naar verwachting stijgen met 1%. De capaciteitsbehoefte van het gevangeniswezen neemt volgens de raming toe met gemiddeld 1% per jaar, onder andere omdat het aantal vrijheidsstraffen voor volwassenen, het aantal verdachten in voorlopige hechtenis en de gemiddelde duur van de voorlopige hechtenis naar verwachting zullen stijgen. Verwacht wordt dat de gemiddelde duur van vrijheidsstraffen voor volwassenen met minder dan 1% zal afnemen.

Verwachtingen in de periode 2024-2030
Het verwachte aantal ondervonden delicten door slachtoffers neemt met gemiddeld 4% per jaar toe.
Het verwachte aantal beslissingen (inclusief dagvaardingen) van het OM zal met ongeveer 2% per jaar toenemen.
De capaciteitsbehoefte van de forensisch psychiatrische centra stijgt naar verwachting met gemiddeld 2% per jaar omdat de verwachte instroom van ter beschikking gestelden zal toenemen.
Het aantal Halt-verwijzingen blijft naar verwachting nagenoeg gelijk. De capaciteitsbehoefte van de justitiële jeugdinrichtingen neemt naar verwachting toe met ruim 2% per jaar omdat verwacht wordt dat zowel het aantal maatregelen tot plaatsing in een inrichting voor jeugdigen (PIJ-maatregel), het aantal jeugddetenties, de gemiddelde duur van jeugddetenties en het aantal verdachten in voorlopige hechtenis zullen toenemen. De verwachte gemiddelde duur van de voorlopige hechtenis blijft vrijwel gelijk.
De instroom van verzoekschriften in handelszaken zal naar verwachting met minder dan 1% per jaar toenemen, terwijl voor familiezaken een stijging van gemiddeld 1% per jaar wordt verwacht.
De instroom van belastingzaken in eerste aanleg neemt naar verwachting af met gemiddeld ongeveer 1% per jaar. De verwachte instroom van overige bestuurszaken zal toenemen met gemiddeld minder dan 1% per jaar.

Beleidsneutrale raming
Sinds 2004 publiceert het WODC jaarlijks een actualisering van de ramingen van de capaciteitsbehoefte van de justitiële ketens, die gegenereerd worden door het PMJ. Dit model omvat de hele veiligheidsketen, de civiele rechtspraak, de bestuursrechtspraak en de civiele rechtsbijstand. Demografische, economische, maatschappelijke en overige factoren in de samenleving vormen de basis voor het PMJ. Op basis van de verwachte ontwikkelingen van deze factoren wordt een uitspraak gedaan over de verwachte effecten op de justitiële ketens. Met andere woorden, het PMJ laat zien waar de capaciteitsbehoefte naar verwachting zal toenemen of afnemen.
Het gaat om beleidsneutrale ramingen, wat wil zeggen dat de ramingen uitgaan van gelijkblijvend beleid, gebaseerd op gegevens tot en met 2023. Het effect van recentelijk ingezet en voorgenomen beleids- en wetswijzigingen na 2023 is niet meegenomen.
De ramingen voor de civielrechtelijke en bestuursrechtelijke rechtspraak zijn de gezamenlijke verantwoordelijkheid van het WODC en de Raad voor de rechtspraak. De ramingen voor forensisch psychiatrische centra (voorheen tbs-klinieken) zijn de gezamenlijke verantwoordelijkheid van het WODC en de Dienst Justitiële Inrichtingen. Voor de overige ramingen is het WODC verantwoordelijk.