Een op de drie dodelijke woningbranden die de afgelopen vijf jaar hebben gewoed, zijn veroorzaakt door een brandende sigaar of sigaret. Daarmee is roken de belangrijkste oorzaak van dodelijke branden.

Opvallend is dat dit percentage in 2012 niet is afgenomen, terwijl in november 2011 de beleidsmaatregel van zelfdovende sigaretten is ingevoerd. Het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) start in 2013 een onderzoek naar de effectiviteit van deze sigaretten.

Het IFV onderzoekt al een aantal jaren de oorzaken, omstandigheden en het verloop van niet met opzet veroorzaakte woningbranden met dodelijke slachtoffers: de ‘fatale woningbranden’. Het Nederlands Brandweer Documentatie Centrum (NBDC) en de bij de branden betrokken brandweerkorpsen en teams brandonderzoek (TBO) werken aan het onderzoek mee.

Uit het onderzoek blijkt dat er in 2012 26 fatale woningbranden plaatsvonden, waarbij 28 doden vielen. Tussen 2008 en 2012 hebben 148 fatale woningbranden gewoed in Nederland. Daarbij zijn 160 mensen om het leven gekomen.

In een deel (21%) van de woningen waarin een fatale brand woedde, waren functionerende rookmelders aanwezig. Het merendeel van de slachtoffers van deze branden (82%) was verminderd zelfredzaam. De aanwezigheid van rookmelders is duidelijk niet afdoende voor woningen waarin verminderd zelfredzame mensen aanwezig zijn. Om inzicht te verkrijgen in de effectiviteit van rookmelders voor het overleven van brand, start het IFV in het najaar van 2013 een onderzoek naar de aanwezigheid en het functioneren van rookmelders bij zowel fatale woningbranden als niet-fatale woningbranden.

Elk jaar treft een relatief groot deel van de fatale woningbranden personen in de leeftijdscategorie van 60 jaar en ouder (47%). Gezien de vergrijzing van de Nederlandse bevolking en het gewijzigde overheidsbeleid waardoor ouderen langer zelfstandig blijven wonen, is de verwachting dat het aandeel oudere slachtoffers bij woningbranden zal toenemen. Het IFV is met een verkennend onderzoek gestart naar de factoren die deze leeftijdgroep kwetsbaarder maken voor fatale woningbranden dan jongere mensen.

Download: Fatale woningbranden 2012 (pdf)