Een op de tien mensen scant wel eens iets niet af bij de zelfscankassa, zo blijkt uit een onderzoek van EenVandaag onder 34.000 leden van het Opiniepanel. De redenen variëren van een niet-werkende streepjescode tot frustratie over megawinsten van supermarkten.

Sinds de invoering van de zelfscankassa ervaren supermarkten toenemende diefstallen. Jumbo meldde eerder dat er jaarlijks voor meer dan 100 miljoen euro aan producten wordt gestolen uit hun winkels. Vooral jongeren onder de 35 jaar geven aan weleens iets niet te scannen (19%), terwijl 55-plussers dit bijna nooit doen (4%). In vergelijking daarmee wordt er bij bemande kassa’s minder vaak gestolen (3%). Deelnemers vinden dat diefstal bij een bemande kassa vaker kan worden toegeschreven aan de medewerker.

Sport
De meeste deelnemers zeggen het niet met opzet te doen, maar soms ontstaat het uit ongeduld als een product niet kan worden gescand. Sommigen maken het echter een sport en anderen doen het uit een vorm van protest. Het onderzoek wijst uit dat 91 procent van de deelnemers ‘iets niet scannen’ als diefstal beschouwt en afkeurt. Zelfs mensen die het af en toe zelf doen denken er zo over.
Een deel van de ondervraagden (34%), met name de oudere deelnemers, vindt dat supermarkten ook verantwoordelijkheid dragen voor dit gedrag. Ze verwijzen naar de ‘enorme winsten’ van supermarkten en prijsstijgingen van producten door inflatie als redenen. Een deelnemer stelt dat supermarkten dit risico hebben ingecalculeerd toen ze de caissière wegbezuinigden.
Veel deelnemers, vooral ouderen, beschouwen de zelfscankassa als een negatieve ontwikkeling. Ze vinden het ingewikkeld of willen met contant geld betalen, wat niet altijd mogelijk is bij zelfscanners. Velen geven de voorkeur aan menselijk contact tijdens het boodschappen doen en beschouwen de zelfscankassa als een ongewenste ontwikkeling.

Aan het onderzoek, gehouden van 11 tot 17 januari 2024, namen 34.197 leden van het EenVandaag Opiniepanel deel, wat na weging representatief is voor leeftijd, geslacht, opleiding, burgerlijke staat, geografische spreiding en politieke voorkeur.