De gemeenten De Bilt, Bunschoten, Baarn, Eemnes en Soest bundelen hun krachten in een gezamenlijk Bibob Expertise Team om ondermijnende criminaliteit effectiever aan te pakken. De colleges van burgemeester en wethouders van deze zogenoemde BES-gemeenten hebben ingestemd met het plan, waarmee in maart wordt gestart.

Het initiatief geldt volgens het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid als het eerste Bibob-team in deze samenwerkingsvorm in Nederland en moet voorkomen dat criminelen misbruik maken van gemeentelijke vergunningen, subsidies en vastgoedtransacties. Ondermijning vormt al jaren een groeiend probleem voor lokale overheden. Criminele netwerken maken daarbij gebruik van legale structuren, zoals bedrijven en panden, om illegale activiteiten te faciliteren. De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur, beter bekend als de Wet Bibob, is voor gemeenten een belangrijk instrument om dit tegen te gaan. Met deze wet kunnen zij bij aanvragen beter toetsen met wie zij zaken doen en of er risico’s bestaan op misbruik voor criminele doeleinden.

Krachtenbundeling

Door de krachten te bundelen in één expertiseorganisatie willen de BES-gemeenten hun kennisniveau verhogen en de toepassing van de Bibob-toets versterken. Burgemeester Maarten Haverkamp van De Bilt spreekt van een belangrijke stap vooruit in de gezamenlijke strijd tegen ondermijning. Volgens hem laat de samenwerking zien dat gemeenten niet langer afzonderlijk opereren, maar gezamenlijk optrekken om malafide praktijken te weren en de veiligheid in de regio te vergroten.
De aanleiding voor het initiatief ligt mede in de ervaring dat criminelen bewust uitwijken naar gemeenten waar Bibob-toetsing minder intensief wordt toegepast. Door expertise te delen en eenduidiger te werken, wordt deze ‘waterbedeffect’-werking tegengegaan. De voorbereidende fase van het project werd mogelijk gemaakt met subsidie van onder meer het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid, het Ministerie van Justitie en Veiligheid en de provincie Utrecht.
Op 27 maart ondertekenen de vijf burgemeesters de samenwerkingsovereenkomst. Vanaf dat moment is het Bibob Expertise Team officieel operationeel en zetten de gemeenten gezamenlijk een volgende stap in de structurele aanpak van ondermijnende criminaliteit.