De politie meldt dat zij samen met het Openbaar Ministerie (OM) een groot versleuteld communicatienetwerk van Nederlandse en mogelijk buitenlandse criminelen uit de lucht heeft gehaald. Daarvoor is onder andere samengewerkt met de Canadese politie.

De politie heeft dinsdag meerdere servers in Nederland gekopieerd. Een 36-jarige man uit Nijmegen is aangehouden op verdenking van witwassen. Hij is eigenaar van een bedrijf in Nijmegen, dat aangepaste smartphones en de daarbij behorende communicatiediensten leverde. Bij doorzoeking van zijn woning is een vuurwapen aangetroffen. In Canada is, in samenwerking met de Toronto Police, een server tijdelijk buiten gebruik gesteld. Ook van deze server is alle informatie gekopieerd.

Pretty Good Privacy
Het is bij politie en OM al langer bekend dat criminelen op uitgebreide schaal gebruik maken van de mogelijkheid om vertrouwelijk met elkaar communiceren. Dat doen zij met behulp van aangepaste telefoons voorzien van specifieke encryptiesoftware, Pretty Good Privacy (PGP) genaamd. Communicatie tussen verdachten van georganiseerde misdaad is hierdoor voor opsporingsdiensten niet of nauwelijks zichtbaar. Dit bleek uit strafrechtelijke onderzoeken naar bijvoorbeeld liquidaties, OMG’s en verdovende middelenhandel.

Onderzoek
De politie besloot daarom om onder het gezag van het Landelijk Parket een onderzoek te starten naar de grootste aanbieder van deze diensten in Nederland. Het bedrijf in Nijmegen verkocht aangepaste telefoons voor ongeveer 1500 euro per stuk en had voor het afgeschermde dataverkeer specifieke ‘eigen’ servers in gebruik.
Experts van het Team High Tech Crime van de politie kregen in het onderzoek zicht op de servers waarop al het dataverkeer werd beheerd. Deze zijn dinsdag uit de lucht gehaald en gekopieerd. Dat betekent dat politie en OM zicht verkrijgen op de onderlinge communicatie tussen leden van criminele groepen. De data uit de veiliggestelde servers wordt verder geanalyseerd en waar mogelijk gebruikt in lopende onderzoeken.

Criminele dienstverleners
Met het uit de lucht halen van de servers denkt de politie het grootste versleutelde netwerk van crimineel Nederland veilig te hebben gesteld. Politie en OM hebben extra aandacht voor bedrijven die deze diensten aanbieden aan criminelen. Criminele dienstverleners worden regelmatig vervolgd voor witwassen. Politie en OM volgen de verschillende ontwikkelingen op het gebied van encryptie, S/MIME en OneBCcards, met grote belangstelling.
Politie en OM zeggen er alles aan te doen om de gegevens van criminele gebruikers van deze diensten veilig te stellen. Het OM heeft diverse bedrijven in Nederland bevolen justitie toegang te verlenen tot de digitale infrastructuur. Daarbij moet bijvoorbeeld worden gedacht aan het verstrekken van wachtwoorden.

Bericht
Ongeveer 19.000 geregistreerden die het netwerk na de actie willen gebruiken, krijgen automatisch de boodschap dat het systeem door de politie gekopieerd en onderzocht wordt. Verder wordt in het bericht uitgelegd dat het onderzoek zich richt op personen die verdacht worden van ernstige misdrijven. Gebruikers die zich bijvoorbeeld kunnen beroepen op het verschoningsrecht kunnen zich melden op een in het bericht vermeld e-mailadres.