Beveiligingnieuws Logo

Onze partners

DZ Technologies

Alarm Meldnet

ARAS

Regio Control Veldt

ASSA ABLOY

Secusoft

SMC Alarmcentrale

CDVI

Milestone

SmartSD

De Beveiligingsjurist

Optex

ADI

Nimo Dog Security

Sequrix

EAL

Paraat

GFT

Kiwa

Uniview

Nimo Drone Security

ASIS

CSL

SmartCell

Bosch Security Systems

Akuvox

Crown Security Services

Connect Security

VideoGuard

2N

Trigion

CardAccess

Ajax Systems

Seagate

Multiwacht

Traka ASSA ABLOY

Eizo

Top Security

Gold-IP

Centurion

Explicate

G4S

Avigilon Alta

IDIS

Dero Security Products

Brivo

Bydemes

HD Security

VEB

JMB Groep

SOBA

Hanwha Vision Europe

Eagle Eye Networks

Paxton

Lobeco

VBN

Seris

Masset Solutions

20face

Securitas

BHVcertificaat.online

i-Pro

Genetec

RoSecure

VVNL

Nenova

Service Centrale Nederland

OSEC

Advancis

Hikvision

PG Security Systems

VAIBS

Alphatronics

Unii

NIBHV

Add Secure

HID

NetworxConnect

Oribi ID Solutions

Kabinet wil inlichtingendiensten sneller kunnen inzetten

4 december 2022
Redactie
12:06

Met de tijdelijke wet Cyberoperaties kunnen de AIVD en MIVD bevoegdheden sneller en effectiever inzetten tegen de toegenomen cyberdreiging vanuit vijandige landen. Ze hoeven namelijk niet meer altijd vooraf toestemming te vragen aan de toezichthouder.

Nederland en zijn bondgenoten hebben steeds vaker te maken met digitale aanvallen van landen met een offensieve cyberstrategie, zoals Rusland en China. Het gaat dan bijvoorbeeld om pogingen tot het stelen van gevoelige informatie of het saboteren van vitale infrastructuur. Verstoring of uitval hiervan kan leiden tot ernstige maatschappelijke ontwrichting en economische schade.
De cyberdreiging neemt de laatste jaren toe en de landen waar deze vandaan komen kunnen steeds sneller en geavanceerder handelen en weten zich steeds beter te verbergen. Beoogd wordt de diensten een beter zicht op deze toenemende cyberdreiging te geven, door ervoor te zorgen dat bestaande bevoegdheden sneller en effectiever tegen deze dreiging kunnen worden ingezet.

Dynamisch toezicht
Zo wordt het door dynamisch toezicht bijvoorbeeld mogelijk om tijdens een lopend onderzoek, waarbij een aanvaller overstapt naar een nieuwe server of apparaat, deze te blijven volgen zonder dat de operatie stilgelegd moet worden voor het opnieuw indienen van een toestemmingsaanvraag. Want het wisselen van server of apparaat door aanvallers gebeurt in het cyberdomein voortdurend, waardoor het onder de huidige regelgeving veel moeite kost om aanvallers goed te kunnen volgen.

Achteraf toezicht
Het wetsvoorstel moet zorgen voor een betere aansluiting van toetsing en toezicht op de huidige dynamiek van cyberaanvallen in de praktijk. Bij een aantal bevoegdheden verschuift het moment van toetsing van voorafgaand aan de operatie door de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB), naar tijdens en achteraf door de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD).
De CTIVD krijgt hierbij de bevoegdheid om een operatie per direct stop te zetten en kan beslissen dat de hierbij verworven gegevens worden vernietigd. Hiermee blijft volgens de ministers het toezicht op niveau. Op deze wijze zou namelijk beter worden aangesloten bij het dynamische karakter van deze steeds maar toenemende (ongekende) cyberdreiging.

Nota van wijziging
Ook gaat binnenkort een nota van wijziging op de tijdelijke wet in consultatie, waarin op verzoek van de TIB en CTIVD onder meer een passend juridisch kader wordt gegeven voor het verwerken van bulkdatasets op basis van bijzondere bevoegdheden. Daarnaast wordt in deze nota van wijziging naar aanleiding van jurisprudentie van het Hof van Justitie (EU) een bindende toets vooraf geïntroduceerd (via de TIB) als de diensten tijdens een dreiging verkeers- en locatiegegevens van een persoon willen bijhouden.
De nota van wijziging zal binnenkort in consultatie gaan en vervolgens ter advisering aan de Raad van State worden aangeboden. Hierna wordt deze met de Kamer gedeeld. De verwachting is dat dat in het eerste kwartaal van 2023 plaatsvindt.

Herziening Wiv 2017
Naar aanleiding van de bevindingen van de Evaluatie Commissie WIV (2021) zal een uitgebreide herziening van de Wet op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten plaatsvinden. Een hoofdlijnenbrief hierover wordt naar verwachting binnen enkele weken met de Kamers gedeeld. Gelet op de urgentie van de in de nota van wijziging opgenomen onderwerpen kiest het kabinet ervoor die zaken eerder te regelen met de tijdelijke wet.
Een nadeel van de veranderingen is dat de inlichtingendiensten nu makkelijker een ‘sleepnet’ kunnen uitgooien, waardoor ook informatie onderzocht gaat worden van mensen en organisaties die nergens van worden verdacht. Het kan bijvoorbeeld gaan om concurrentiegevoelige communicatie tussen bedrijven of om medische informatie.

Zwaar in de problemen
Momenteel kan alleen gericht worden gezocht, anders geven de toezichthouders geen toestemming voor de operatie. Met de nieuwe wet kan alles en hoeven de diensten zich alleen achteraf te verontschuldigen als ze over de schreef zijn gegaan. Toezichthouder Bert Hubert vond dit een reden om op te stappen. Hij waarschuwt dat de politiek verandert en dat geoorloofd surfgedrag op internet over een paar jaar mensen wel eens zwaar in de problemen kan brengen. Ook kan de informatie lekken, zoals in september toen een AIVD-er 102 laptops van zijn werkgever stal. Hubert vindt de tijdelijke wet onnodig, omdat er nu al een spoedprocedure is, zodat de inlichtingendiensten binnen een uur toestemming kunnen krijgen.

Deel dit artikel via:

Vlog 9

Premium partners

Videoguard

Seagate

SequriX

Suricat

Wordt een partner