In de Rotterdamse wijk De Esch geldt vanaf donderdagavond een uitzonderlijk nachtelijk gebiedsverbod. Tussen 23.00 uur en 05.00 uur is het voor personen zonder geldige reden verboden om zich in grote delen van de wijk te bevinden. Met de maatregel wil burgemeester Carola Schouten een einde maken aan de aanhoudende overlast die bewoners al geruime tijd ervaren. Volgens deskundigen is het de eerste keer dat een Nederlandse gemeente een gebiedsverbod op deze schaal inzet.

Aanleiding voor het besluit zijn de terugkerende meldingen van straatraces, drugs- en lachgasgebruik, geluidsoverlast en prostitutie. De problemen zouden kort na de coronaperiode zijn ontstaan en worden volgens bewoners vooral veroorzaakt door groepen die van buiten de wijk naar De Esch komen. Eerdere maatregelen, waaronder extra toezicht, gesprekken met overlastgevers en het plaatsen van betonblokken, bleken onvoldoende effect te hebben.
Het gebiedsverbod geldt niet voor bewoners, hun bezoekers, werknemers en mensen die een horecagelegenheid of evenement in de wijk bezoeken. Ook verkeer met een aantoonbare bestemming in het gebied valt buiten de maatregel. Overtreders zonder geldige reden riskeren een boete. Na drie maanden wordt geëvalueerd of het verbod heeft bijgedragen aan het terugdringen van de overlast.

Herstel van de leefbaarheid

Volgens burgemeester Schouten is het herstel van de leefbaarheid en het veiligheidsgevoel in de wijk de belangrijkste reden voor de ingreep. Bewoners spreken van een situatie waarin met name vrouwen en kinderen zich ’s avonds niet meer veilig voelen op straat. Sommigen geven aan dat de langdurige overlast heeft geleid tot slapeloze nachten en een afnemend gevoel van veiligheid.
Hoogleraar openbare-orderecht Michel Vols van de Rijksuniversiteit Groningen noemt de maatregel uniek en juridisch verstrekkend. Normaal gesproken worden gebiedsverboden opgelegd aan individuele personen, terwijl in De Esch feitelijk iedereen zonder geldige reden uit het gebied wordt geweerd. Volgens Vols betekent dit een ingrijpende beperking van de bewegingsvrijheid en kan de maatregel aanleiding geven tot juridische discussie.
De politie benadrukt dat handhaving op de feitelijke overlast in de praktijk vaak lastig is, omdat overtredingen regelmatig stoppen zodra agenten arriveren. Door de aanwezigheid van onbevoegden in het gebied gedurende de nacht strafbaar te stellen, ontstaat volgens de politie een effectiever instrument om de aanhoudende overlast aan te pakken en de rust in de wijk te herstellen.