Het Openbaar Ministerie (OM) en de politie waarschuwen voor de opkomst van ‘swatting’ in Nederland. Bij deze vorm van cybercriminaliteit doen daders bewust een valse noodmelding, waardoor zwaarbewapende politie-eenheden naar het adres van een onschuldig slachtoffer worden gestuurd. Volgens het OM wordt de methode steeds vaker ingezet als drukmiddel bij zaken van online afpersing en sextortion.

De waarschuwing volgt na de zaak van de 17-jarige Dana, bij wie in mei midden in de nacht meerdere politieagenten met getrokken vuurwapens voor de deur stonden. De politie had een melding ontvangen dat zij iemand in haar woning onder schot zou houden. Na onderzoek bleek het om een valse melding te gaan.
Volgens Dana begon de situatie nadat zij via de online platforms Discord en Roblox in contact was gekomen met onbekenden. Nadat zij weigerde naaktfoto’s te versturen, werden haar persoonsgegevens online gedeeld en ontving zij steeds ernstigere bedreigingen. Uiteindelijk werd ook haar woonadres verspreid, waarna de valse melding bij de politie volgde.

1 op de 3,5 112-meldingen vals

Het OM ziet hierin een nieuwe ontwikkeling binnen zaken rond sextortion. Waar slachtoffers voorheen vooral werden afgeperst met intieme beelden, zetten criminelen nu ook swatting in om slachtoffers verder onder druk te zetten. Volgens justitie worden slachtoffers soms gedwongen om steeds extremere opdrachten uit te voeren, terwijl de dreiging van een politie-inval als extra intimidatiemiddel wordt gebruikt.
Swatting is afkomstig uit de Verenigde Staten, waar de naam verwijst naar de inzet van SWAT-teams. In Nederland kan een valse melding leiden tot de inzet van arrestatieteams, DSI-eenheden of reguliere politieagenten, afhankelijk van de ernst van de melding. De politie benadrukt dat iedere inzet zorgvuldig wordt beoordeeld, maar wijst erop dat jaarlijks ongeveer één miljoen van de 3,5 miljoen 112-meldingen onterecht blijken te zijn.

Direct melden

Hoewel het aantal gevallen van swatting in Nederland nog niet bekend is, houden politie en OM het fenomeen nadrukkelijk in de gaten. In de zaak van Dana is inmiddels een verdachte geïdentificeerd, maar deze is nog niet aangehouden.
Justitie roept jongeren en ouders op om online afpersing en bedreigingen direct te melden. Volgens het OM kan snelle melding helpen om verdere escalatie te voorkomen en daders sneller op te sporen. De zaak laat volgens de autoriteiten zien dat online intimidatie steeds vaker gevolgen heeft die zich ook in de fysieke wereld manifesteren en een direct risico kunnen vormen voor de veiligheid van slachtoffers.