De druk die oplichters uitoefenen op de Nederlandse samenleving heeft een nieuw en zorgwekkend niveau bereikt. Dat blijkt uit recente cijfers en signalen van de Fraudehelpdesk, die in 2025 een explosieve stijging zag in het aantal meldingen, slachtoffers en het totale schadebedrag. Fraude is allang niet meer uitsluitend een online fenomeen, maar krijgt steeds vaker een fysiek vervolg aan de voordeur of op locatie.

Een sprekend voorbeeld is dat van een woningzoekende uit Amsterdam die via sociale media een huurwoning vond, een bezichtiging kreeg en zelfs een contract tekende. Na betaling van bijna drieduizend euro bleek de verhuurder spoorloos verdwenen en de woning helemaal niet te huur. Dit soort praktijken staat niet op zichzelf. Steeds vaker beginnen fraudezaken met een online advertentie, een telefoontje of een bericht, waarna criminelen slachtoffers persoonlijk benaderen. Nepagenten, valse bankmedewerkers en malafide klussers weten met overtuigende verhalen en drukmiddelen mensen te bewegen tot afgifte van geld, passen of kostbaarheden.

Stijging meer dan 60 procent

In 2025 ontving de Fraudehelpdesk ruim 100.000 meldingen, een stijging van meer dan zestig procent ten opzichte van een jaar eerder. Het aantal financieel gedupeerden nam nog sterker toe en ook het schadebedrag liep op tot bijna 69 miljoen euro. Opvallend is de sterke groei van misleidende verkoop door klusbedrijven en adviseurs, waarbij slachtoffers worden overgehaald tot dure en vaak waardeloze diensten.
Daarnaast speelt cryptovaluta een steeds grotere rol bij uiteenlopende vormen van oplichting, variërend van beleggingsfraude tot afpersing en helpdeskfraude. Ook het ontfutselen van creditcardgegevens nam explosief toe, met duizenden slachtoffers die te maken kregen met ongewenste abonnementen of directe financiële schade.
Volgens de Fraudehelpdesk is een nieuwe mentaliteit noodzakelijk. De psychologische druk die criminelen uitoefenen is structureel en professioneel, waardoor iedereen slachtoffer kan worden. Meer bewustwording, het doorbreken van schaamte en het blijven melden van fraude zijn cruciaal om deze trend te keren en de weerbaarheid van burgers en organisaties te vergroten.