Pepperspray blijft voorlopig een verboden wapen in Nederland. Minister David van Weel van Justitie en Veiligheid heeft na uitgebreid onderzoek besloten om het middel niet vrij beschikbaar te maken voor burgers. Volgens het kabinet wegen de veiligheidsrisico’s zwaarder dan de mogelijke voordelen voor mensen die zich tegen geweld willen beschermen.

De discussie over legalisering kwam vorig jaar in een stroomversnelling na de moord op de 17-jarige Lisa uit Abcoude. Vanuit de politiek klonk de roep om vrouwen meer mogelijkheden te geven zich te verdedigen tegen seksueel geweld en andere vormen van agressie. Het kabinet onderzocht daarop verschillende buitenlandse modellen, waaronder regelingen in België, Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Denemarken.
Uit het onderzoek blijkt echter dat pepperspray ook aanzienlijke risico’s met zich meebrengt. Volgens minister Van Weel bestaat de kans dat een aanvaller het middel afpakt en tegen het slachtoffer gebruikt. Daarnaast kunnen onervaren gebruikers zichzelf verwonden of door weersomstandigheden de controle verliezen over de spray. In zulke situaties kan een slachtoffer juist kwetsbaarder worden.

Criminelen kunnen het inzetten

Ook vreest het kabinet dat een ruimere beschikbaarheid van pepperspray kan leiden tot meer geweldsincidenten. Criminelen zouden het middel vaker kunnen inzetten tegen rivalen, terwijl ook politieagenten en handhavers vaker met pepperspray geconfronteerd zouden kunnen worden tijdens incidenten. Het kabinet verwacht kennelijk dat criminelen zich iets van het verbod zullen aantrekken.
De discussie is overigens nog niet volledig afgesloten. Van Weel onderzoekt of een beperkt vergunningensysteem naar Deens voorbeeld een optie kan zijn. Daarbij zouden personen met een aantoonbaar verhoogd risico, zoals slachtoffers van stalking, relationeel geweld of eergerelateerde dreiging, onder strikte voorwaarden toestemming kunnen krijgen om pepperspray bij zich te dragen.
Tegelijkertijd wijzen evaluaties van het Deense systeem op een toename van negatieve incidenten en een beperkte veiligheidswinst voor de doelgroep. Daarom benadrukt het kabinet dat de aanpak van geweld niet uitsluitend bij potentiële slachtoffers mag worden gelegd. Volgens Van Weel blijft investeren in preventie, handhaving en bescherming van kwetsbare personen de belangrijkste route om de veiligheid in Nederland te vergroten.