De aanpak van milieucriminaliteit en -overtredingen is ontoereikend. Vooral door het ontbreken van goede, betrouwbare data over de uitkomsten van inspecties bij de circa 500 bedrijven die met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen werken. Dat concludeert de Algemene Rekenkamer op basis van 20.000 inspecties in 5 jaar.

De grootste uitdaging was koppeling van gegevens aan de juiste bedrijfsvestigingen. De Algemene Rekenkamer heeft zodoende voor het eerst in het vizier gebracht dat een kleine groep veelplegers de milieuwetgeving veelvuldig overtreedt. Door het gebrek aan informatie tasten toezichthouders, handhavers en de verantwoordelijke bewindslieden (IenW en JenV) in het duister. Zij hebben immers geen zicht op de aard en omvang van milieucriminaliteit en -overtredingen, op de veelplegers onder de bedrijven, de effectiviteit van sancties, tekortkomingen in het toezicht en inconsequenties in de handhaving. Dit maakt het onmogelijk effectief te sturen.

Toezicht onvoldoende risicogericht
Uit het onderzoek blijkt dat de 20.000 inspecties in 5 jaar niet risicogericht zijn gehouden. Gemiddeld krijgt elk bedrijf acht inspecties per jaar, maar in de praktijk varieert dit aantal sterk. Bij het merendeel van de bedrijven komen nauwelijks inspecteurs langs, terwijl bij tientallen van deze bedrijven het risico op een overtreding hoog is. Dat gaat ten koste van de effectiviteit van de aanpak van milieucriminaliteit en -overtredingen.

Aanbevelingen
De informatievoorziening moet op landelijk niveau aanzienlijk verbeteren, stelt de Algemene Rekenkamer. Als de bewindspersonen over betere informatie beschikken, kan het Rijk provincies erop aanspreken als zij tekortschieten in de uitvoering van hun taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Aanbevolen wordt om de uitkomsten van inspecties openbaar te maken en te delen met het publiek, opdat openbaar bekend is welke bedrijven zich wel en niet houden aan de regels en discussie hierover minder een zaak van speculatie is.

Download ‘Handhaven in het duister‘.