De samenwerking tussen burgers en politie bij het zoeken naar vermiste personen heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een volwassen en structureel onderdeel van het Nederlandse politiewerk. Waar burgerparticipatie binnen andere domeinen van de opsporing vaak nog incidenteel en moeizaam verloopt, is deze bij vermissingen inmiddels onmisbaar geworden, schrijft Dr. Jerôme Lam van de Politieacademie in het Tijdschrift voor de Politie.

Technologische ontwikkelingen, sociale media en een sterk maatschappelijk verantwoordelijkheidsgevoel zorgen ervoor dat burgers zich steeds sneller en massaler melden om te helpen. Met jaarlijks zo’n 30.000 vermissingsmeldingen vormt dit type zaak een substantieel onderdeel van het politiewerk. Hoewel de meeste vermissingen snel en veilig worden opgelost, is de impact voor betrokkenen groot en is iedere zaak omgeven door onzekerheid. Juist doordat er vaak geen sprake is van een strafbaar feit, opereert de politie in een hulpverleningskader met beperkte bevoegdheden. Dat maakt de inzet van burgers, met hun lokale kennis, specialistische middelen en beschikbaarheid, extra waardevol.

Regie en professionalisering

De praktijk laat zien dat burgerhulp zowel kansen als risico’s met zich meebrengt. Extra ogen in het zoekgebied vergroten de kans op een snelle vondst, maar ongecoördineerde acties kunnen ook leiden tot gevaarlijke situaties of verstoring van sporen. De politie heeft daarom de afgelopen tien jaar sterk ingezet op regie en professionalisering. Dit werd zichtbaar bij grote vermissingszaken waarin burgers massaal hielpen zoeken en waarin de politie stap voor stap overstapte van terughoudendheid naar actieve en gestructureerde samenwerking.
Met de oprichting van een landelijk expertisecentrum en het sluiten van convenanten met gespecialiseerde vrijwilligersorganisaties is deze samenwerking verder verankerd. Vrijwilligers worden inmiddels via vaste structuren ingezet, naast politieteams met honden, drones en andere specialistische middelen. Het gezamenlijke doel staat daarbij steeds centraal: het zo snel en zorgvuldig mogelijk terugvinden van de vermiste persoon.
Deze ontwikkeling laat zien dat gelijkwaardige samenwerking tussen burgers en politie niet alleen wenselijk is, maar ook praktisch haalbaar. De aanpak rond vermissingen geldt daarmee als voorbeeld voor bredere publiek-maatschappelijke samenwerking binnen de veiligheidssector.

Het volledige artikel is hier te lezen.