De cao Particuliere Beveiliging is onder andere bedoeld om concurrentie op arbeidsvoorwaarden te voorkomen. Met de zogenoemde Schipholbonus wordt echter precies het tegenovergestelde bereikt, stelt Hans Duijst namens de Vereniging Erkende Beveiligingsbedrijven.

Duijst benadrukt dat hij de beveiligers op Schiphol de bonus van harte gunt, maar merkt hierbij op dat de maatregel ook veel onrust in de markt veroorzaakt. Vooral voor kleinere bedrijven, waarvan er ruim honderd bij de VEB zijn aangesloten, komt het hard aan als medewerkers vertrekken omdat zij op de luchthaven meer geld kunnen verdienen. “Maar ook bij de grotere bedrijven is men niet onverdeeld gelukkig met de manier waarop Schiphol met gemeenschapsgeld de markt verstoort. Het leidt in het algemeen tot een forse loonopdrijving, die niet zomaar aan klanten doorberekend kan worden.”

Beveiligingsmarkt overhoop gehaald
De 5,25 euro per uur die beveiligers op Schiphol extra krijgen, betekent soms wel 30 tot 40 procent loonsverhoging. En het haalt volgens Duijst niets uit. “De luchthaven probeert zo extra personeel aan te trekken om de zomerdrukte aan te kunnen, maar voordat nieuwe beveiligers gescreend en opgeleid zijn, is de zomer alweer voorbij. Je hebt te maken met een opzegtermijn van een maand, een strenge screening die minstens acht weken duurt en dan nog een maand of twee aan opleidingen en praktijktrainingen. Tegen de tijd dat de beveiligers operationeel zijn, is de bonusregeling al niet meer van kracht. Maar intussen is wel de beveiligingsmarkt overhoop gehaald. We hebben juist een algemeen bindend verklaarde cao om dit soort ontwikkelingen te voorkomen. Maar nu hoor je de vakbonden niet meer. Die menen de strijd gewonnen te hebben. Maar het enige wat bereikt is, is dat Dick Benschop een goed verhaal richting de politiek heeft kunnen houden.”

Tekort wordt juist groter
Intussen is Schiphol zelf ook tot de conclusie gekomen dat de bonussen niet gaan voorkomen dat het van de zomer weer op een chaos uitdraait. Daarom is donderdag bekend gemaakt dat een groot aantal vakantievluchten geannuleerd wordt. “Dat wisten ze vooraf ook al, dat het niets zou worden”, reageert Duijst. “De banenmarkt die 11 juni werd gehouden, leverde al nauwelijks nieuwe beveiligers op. Binnen de branche is wel bekend hoe slecht de arbeidsomstandigheden op de luchthaven zijn, dus niemand staat te trappelen om daar te gaan werken. Ook niet voor extra geld. Je krijgt zelfs eerder een nog groter tekort aan beveiligers. Dat komt omdat de luchthavenbeveiligers door de loonsverhoging diverse toeslagen kwijtraken, zoals huurtoeslag en sociale toeslagen. Om die te behouden, zullen ze korter moeten gaan werken en dat zullen verschillende beveiligers dan ook wel gaan doen. Dan behouden ze het nettosalaris, terwijl ze 105 in plaats van 140 uur per maand werken. En vanwege de cao kan de werkgever dit niet verbieden.”

Probleem voor de hele sector
Schiphol heeft de problemen volgens Duijst zelf veroorzaakt, door nooit iets aan de arbeidsomstandigheden te verbeteren en beveiligingsbedrijven tegen elkaar uit te spelen om maar een zo goedkoop mogelijk tarief te kunnen krijgen. “Nu probeert men dan mensen met extra geld te lokken. Tijdens de zomer 5,25 euro per uur en daarna tot september volgend jaar 1,40 euro per uur. Op termijn lost dat misschien het capaciteitsprobleem op, maar dat gaat wel ten koste van bedrijven die niet hun handje in Den Haag kunnen ophouden. In de hele sector is een tekort aan beveiligers en dat tekort zal alleen maar toenemen als het personeel overal hetzelfde wil gaan verdienen als vakgenoten op Schiphol. En dan hebben ze nog gelijk ook, want elders is het beveiligingswerk echt niet lichter dan op de luchthaven. We hebben nu dus te maken met een politiek spel, dat het probleem op Schiphol niet gaat oplossen. De bedrijven op Schiphol zal je niet horen klagen. Die hebben een contractueel vastgelegde zwijgplicht. Als VEB kunnen we uiteraard wel naar buiten treden en dat doen wij dan ook. Zodat Schiphol, maar ook de beveiligingsbedrijven en beveiligers zich realiseren wat het negatieve effect van de maatregel op lange termijn kan worden. Ik denk dat de luchthaven zich flink in de eigen voet geschoten heeft.”