Het aantal winkeldiefstallen en straatroven in het centrum van Amsterdam dat wordt gepleegd door een selecte groep EU-onderdanen is verleden jaar gedaald tot 127 gevallen. In 2009 waren dat er nog 231; een daling van bijna 50%.

Dat blijkt uit de evaluatie van de pilot “Aanpak criminele EU-onderdanen Amsterdam”. De pilot is in 2010 in het centrum van Amsterdam gehouden en richtte zich op een groep criminele veelplegers uit EU-landen. De groep is verantwoordelijk voor veel misdrijven in de binnenstad en bestaat uit 32 personen zonder vaste woon- of verblijfplaats. Ze zijn ernstig verslaafd en hebben weinig tot geen toekomstperspectief in Nederland. De helft komt uit Oost-Europa; het merendeel daarvan uit Polen. De 32 veelplegers werden door de IND, GGD, Reclassering en (vreemdelingen)politie gevolgd en aangepakt onder regie van het Openbaar Ministerie (OM) in Amsterdam. De aanpak krijgt een structureel vervolg en wordt ondergebracht in het nieuwe Amsterdamse veiligheidshuis.

Veertien van de 32 criminele veelplegers zijn tot ongewenst persoon verklaard en de helft daarvan is inmiddels het land uitgezet. Zestien personen volgen als zij hun gevangenisstraf in Nederland hebben uitgezeten. Eén criminele veelpleger is uitgeleverd aan een land waar hij nog een openstaande straf moet uitzitten.

De criminele EU-onderdanen die niet ongewenst verklaard kunnen worden, krijgen de ISD-maatregel (plaatsing stelselmatige daders) opgelegd. Het gaat om personen die al langere tijd in Nederland wonen en/of een gezin in Nederland hebben. Dat is inmiddels bij zes personen gebeurd. Ongewenst verklaarde EU-ers, die bij herhaling terugkeren naar Amsterdam en geen enkele binding met het thuisland hebben, wordt ook de ISD-maatregel opgelegd.

De ISD-maatregel is geschikt om de verslavingsproblematiek tijdens detentie aan te pakken, te werken aan een stabieler bestaan en toekomstig strafbaar gedrag te voorkomen. De ISD-inrichting biedt een programma aan die gericht is op resocialisatie in Nederland of het thuisland. Er wordt samengewerkt met de Dienst Terugkeer en Vertrek van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Resocialisatie in het thuisland vraagt een langere logistieke voorbereiding. De maximale duur van twee jaar van de ISD-maatregel biedt hiervoor de benodigde tijd.