Beveiligingnieuws Logo

Onze partners

SmartSD

Unii

CSL

Optex

Network Optix

Top Security

Dero Security Products

Milestone

Seagate

PG Security Systems

Service Centrale Nederland

Uniview

ARAS

NIBHV

Trigion

Explicate

NetworxConnect

i-Pro

Multiwacht

Gold-IP

SOBA

HD Security

2N

Genetec

Paraat

CardAccess

Centurion

EAL

OSEC

VBN

Crown Security Services

HID

Lobeco

Securitas

Connect Security

Add Secure

Oribi ID Solutions

VAIBS

VideoGuard

Masset Solutions

BHVcertificaat.online

G4S

Bosch Security Systems

ASSA ABLOY

Avigilon Alta

De Beveiligingsjurist

Brivo

Sequrix

Secusoft

VEB

Nenova

Ajax Systems

Advancis

SMC Alarmcentrale

Eizo

Traka ASSA ABLOY

GFT

Seris

20face

Alphatronics

Paxton

CDVI

JMB Groep

Kiwa

RoSecure

Regio Control Veldt

Hanwha Vision Europe

Bydemes

SmartCell

VVNL

Nimo Drone Security

DZ Technologies

Hikvision

IDIS

Nimo Dog Security

ADI

Alarm Meldnet

Eagle Eye Networks

ASIS

Akuvox

Vaker doden door messengeweld jeugdigen

18 juni 2024
Redactie
05:05

Het aantal minderjarigen dat veroordeeld is voor een (poging tot) doodslag nam lange tijd sterk af. Tussen 2016 en 2021 is echter een stijging te zien. Tegelijkertijd bleef het aantal veroordelingen onder jongvolwassenen ongeveer gelijk, eveneens na een langdurige sterke daling. Dit en meer was aanleiding voor nieuw onderzoek. Het WODC onderzocht nu specifiek de (poging tot) doodslagzaken uit 2016 en uit 2021 waarbij jeugdigen zijn veroordeeld. Het gaat in 9 van de 10 keer om poging tot doodslag.

Vanaf het begin van deze eeuw is het aantal 12- tot 23-jarige jeugdigen dat voor (een poging tot) doodslag is veroordeeld, meer dan gehalveerd. Vanaf 2016 is er wel een stijging onder minderjarigen, vooral in de grootste steden en een stabilisatie onder jongvolwassenen. Vaak gaat het om ruzies en meestal kennen dader en slachtoffer elkaar. Ook gaat het bijna altijd om jongens of jongvolwassen mannen. Ten opzichte van 2016 is er in 2021 vaker sprake van steekwapens bij zowel minderjarigen als jongvolwassenen, wordt vaker een psychische stoornis bij jongvolwassen daders vastgesteld en vindt het geweld minder vaak plaats in een groep of bij uitgaansgelegenheden. Deze toename in doodslagzaken bij minderjarigen lijkt niet door te zetten, want over 2022 en 2023 constateert het OM dat het aantal minderjarige verdachten weer iets is afgenomen.

Aanleiding
Mede aanleiding voor dit onderzoek waren uitkomsten uit eerder onderzoek naar ernstig geweld gepleegd door jeugdigen. Daaruit bleek dat het aantal veroordelingen voor dit geweld bij minderjarigen na een langdurige afname, vanaf 2016 tot 2021 weer iets toenam en bij jongvolwassenen stabiliseerde. In dit onderzoek is specifiek gekeken naar de (poging tot) doodslagzaken uit 2016 en 2021 waarbij jeugdigen zijn veroordeeld en de verschillen tussen deze jaren. In beide jaren gaat het in 9 van de 10 doodslagzaken om poging tot doodslag.

Veel verscheidenheid in zaken
Er gaat een grote verscheidenheid schuil aan feiten waarvoor jeugdigen veroordeeld zijn voor (poging tot) doodslag. Het betreft veelal ruzies, maar ook reacties op geweld door het latere slachtoffer, geweld tijdens een overval en eenzijdige aanvallen. Het geweld wordt relatief vaak gepleegd met een steekwapen, zeker bij minderjarigen. Geweld zonder wapen komt ook met enige regelmaat voor. In een kleiner aantal gevallen is er sprake van vuurwapengeweld, wat vaker bij de zaken met jongvolwassen veroordeelden. De veroordeelden betreffen bijna allemaal jongens of mannen, en de slachtoffers zijn ook in veel gevallen mannelijk.

Verschillen tussen 2016 en 2021
Opvallende verschillen zijn dat in zaken uit 2021 beduidend vaker sprake is van geweld met steekwapens, en van zaken waarbij een minderjarige is veroordeeld. Het is niet duidelijk in hoeverre dit wijst op een trend in de maatschappij of op veranderingen in het registreren en/of kwalificeren van feiten. De aandacht voor messengeweld nam in deze periode immers ook toe. Enkele andere verschillen in 2021 ten opzichte van 2016, zoals een lager aantal zaken waarbij sprake is van medeplegen en van geweld bij uitgaanslocaties, hebben mogelijk te maken met de coronacrisis, waarin er minder gelegenheid was om uit te gaan (in groepen).
Ook viel op dat er in zaken uit 2021 vaker een psychische stoornis bij jongvolwassen veroordeelden werd geconstateerd door een gedragsdeskundige dan in 2016. Mogelijk hangt dit samen met een hoger percentage zaken waarbij om het advies van deskundigen is gevraagd. Er kon hierdoor vaker een psychische stoornis worden geconstateerd.

Waarom dit onderzoek?
Voor gericht beleid, bijvoorbeeld ten aanzien van preventie, is het van belang om te weten wat de aard en omvang is van door jeugdigen gepleegd potentieel dodelijk geweld. Zo blijkt onder andere uit de evaluatie van het actieplan ‘Wapens en jongeren’ dat het idee van het actieplan goed is, maar dat de uitvoering van het plan niet gericht genoeg is, omdat er onvoldoende kennis was over de specifieke doelgroep en het gepleegde geweld. Het huidige onderzoek draagt bij aan dit soort kennis over de kenmerken van en ontwikkelingen in (poging tot) doodslag gepleegd door jeugdigen.

Lees het volledige rapport

Deel dit artikel via:

Vlog 11

Premium partners

SequriX

Seagate

Videoguard

Suricat

Wordt een partner