Het Openbaar Ministerie (OM) wil vaker boetes en taakstraffen opleggen via strafbeschikkingen, een methode waarbij geen rechter aan te pas komt. Critici vrezen dat hierdoor minder gevangenisstraffen worden geëist. Politiebonden, rechters en Kamerleden laten zich kritisch uit over deze koerswijziging.

Met een strafbeschikking kan het OM zelf een boete of taakstraf opleggen, maar geen celstraf. De nieuwe richtlijn stelt dat bij zaken waar maximaal zes jaar gevangenisstraf op staat, het OM deze methode vaker wil gebruiken. Dit zou bijvoorbeeld kunnen gelden voor diefstal of bedreiging. Volgens het OM versnelt dit het proces en voorkomt het lange wachttijden in de strafrechtketen.
Politiebonden maken zich zorgen. ACP-voorzitter Ramon Meijerink noemt de aanpak ‘zuur’ voor agenten en slachtoffers. Hij benadrukt dat agenten hard werken om zaken rond te krijgen, waarna verdachten nu mogelijk slechts een boete of taakstraf krijgen. De vakbond vreest dat het beleid voortkomt uit tekorten aan cellen en personeel en pleit voor extra investeringen in het strafrecht.

Meer verdachten gestraft
Justitieminister Van Weel (VVD) verdedigt de richtlijn. Hij stelt dat er niet lichter, maar juist meer gestraft zal worden, omdat sommige zaken nu door capaciteitsproblemen onbestraft blijven. Door strafbeschikkingen toe te passen, krijgen meer verdachten alsnog een straf.
In de Tweede Kamer groeit de weerstand. Vooral regeringspartijen en Pieter Omtzigt (NSC) vrezen dat het OM geen celstraffen zal eisen voor relatief zware misdrijven, zoals mishandeling of bezit van kinderporno. Ook is er angst dat taakstraffen worden opgelegd in zaken waar de politiek juist een taakstrafverbod heeft ingesteld.
Woensdag vindt een rondetafelgesprek plaats met experts. De korpsleiding van de politie steunt de plannen van het OM, terwijl de Raad voor de Rechtspraak principiële bezwaren heeft. Volgens hen verdwijnt de korte celstraf van maximaal zes maanden, wat een belangrijke vorm van vergelding is.