Er is sprake van een zeer ernstige veiligheidssituatie op het Asiel Zoekers Centrum (AZC) in Ter Apel. Binnen de hekken van dit terrein lopen asielzoekers en medewerkers een onacceptabel risico om slachtoffer te worden van geweldsincidenten, concludeert de Inspectie Justitie en Veiligheid. Die roept de minister en de staatssecretaris van JenV op de veiligheid te verbeteren door te zorgen voor meer politie en bevoegde medewerkers.

Medewerkers van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) en de beveiliging hebben onvoldoende mogelijkheden om de problemen aan te pakken en kunnen inmiddels de veiligheid niet meer garanderen. De politie heeft er te weinig mensen voor. Doordat het bestuursdepartement van Justitie en Veiligheid het COA in 2022 opgedragen heeft om aan de overnachtingen op het grasveld een einde te maken, verblijven nu nog meer mensen binnen de hekken van het COA-terrein. De openbare ordeproblematiek is daarmee naar binnen de hekken van het COA-terrein verplaatst. De Inspectie Justitie en Veiligheid concludeert dat op dit moment de COA-medewerkers en beveiligers verantwoordelijk zijn om de orde en veiligheid van het terrein beheersbaar te houden. Maar zij zijn niet bevoegd of voldoende getraind om geweldsincidenten aan te pakken of te voorkomen. De problemen kunnen volgens de inspectie alleen opgelost worden als alle organisaties uit de asielketen, strafrechtketen, zorgketen en de gemeente samenwerken.

Onacceptabel risico
Inmiddels is de situatie zo ernstig dat bewoners en medewerkers een onacceptabel risico lopen om slachtoffer te worden van een (gewelds-)incident. Er zijn al diverse mensen gewond geraakt. Om meer slachtoffers te voorkomen vraagt de Inspectie JenV aan minister Yesilgöz en aan staatssecretaris Van de Burg om op zeer korte termijn meer maatregelen te nemen om de veiligheid in Ter Apel te verbeteren. Het gaat dan om meer zichtbare politie-inzet, meer capaciteit en inzet van personeel met de adequate bevoegdheden (BOA’s) in Ter Apel om de veiligheid te vergroten.
De inspectie heeft eerder aangegeven dat de leefbaarheid onder de maat is en dat de rechten en de veiligheid van vreemdelingen niet meer kunnen worden gegarandeerd. De Inspectie JenV gaf daarbij expliciet aan dat het COA bijstand nodig heeft om de onveilige situatie aan te kunnen. De verschillende signalen hebben niet geleid tot verbetering van de veiligheidssituatie voor azc-bewoners en medewerkers.