De boete voor zwartrijden in het openbaar vervoer wordt vanaf 1 oktober aanzienlijk verhoogd. Dat maakte demissionair staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat, Thierry Aartsen (VVD), bekend. De verhoging bedraagt veertig procent, want het boetebedrag gaat van 50 naar 70 euro. Ook de administratiekosten voor het te laat betalen van een boete gaan omhoog.

Volgens Aartsen is de maatregel noodzakelijk. “We hebben het boetebedrag bijna tien jaar ongemoeid gelaten, terwijl de kosten voor het reizen met het ov sinds 2016 met meer dan 25 procent zijn gestegen. Het is tijd om het sanctiebedrag in lijn te brengen met die ontwikkeling”, vertelt hij in een toelichting aan De Telegraaf. De staatssecretaris benadrukt dat sociale veiligheid in het openbaar vervoer een speerpunt voor hem is, juist in de maanden dat hij demissionair aanblijft. “Zwartrijders veroorzaken vaak ook overlast”, stelt hij. “Ze geven reizigers, vooral vrouwen, ’s avonds een onveilig gevoel op perrons of in treinen. En bij toegangspoortjes proberen ze regelmatig mensen opzij te duwen om zonder geldig kaartje binnen te komen. We moeten zulke praktijken ontmoedigen door strengere maatregelen.”

Grote aantallen
Dat de boeteverhoging geen overbodige luxe is, blijkt volgens Aartsen ook uit de stijgende cijfers. Vervoerders leggen jaarlijks tienduizenden boetes op. Zo deelde NS in 2023 ruim 283.000 boetes uit voor zwartrijden; dat aantal liep in 2024 op tot bijna 353.000. Ook bij regionale vervoerder Arriva is een forse stijging zichtbaar: van ruim 35.000 boetes in 2023 naar meer dan 53.000 dit jaar.
Opvallend is bovendien dat, volgens Arriva, een groot deel van de boetes rondom asielzoekerscentrum Ter Apel niet wordt betaald. Maar los van de locatie of achtergrond van zwartrijders, benadrukt Aartsen dat handhaving noodzakelijk blijft. “De hoogte van de boete moet een duidelijke prikkel zijn om niet zonder geldig vervoerbewijs te reizen”, aldus de staatssecretaris. Of de verhoging van de boete tot meer veiligheid gaat leiden is overiges de vraag. In de praktijk blijken agressie en intimidatie juist toe te nemen naar mate overtreders meer moeten betalen.