De coronapandemie versterkt bestaande geopolitieke risico’s. Economisch en politiek nationalisme groeien mede dankzij de maatregelen die de coronacrisis moeten bestrijden. Bovendien wordt de veerkracht van de toeleveringsketen fors op de proef gesteld en neemt het risico op stakingen, rellen en maatschappelijke onrust toe.

Dat blijkt uit de Aon Risk Maps 2020. Dit rapport werd ontwikkeld in samenwerking met The Risk Advisory Group en Continuum Economics. De Risk Maps bevatten bevindingen van onderzoek naar politieke risico’s, terrorisme en politiek geweld in de wereld. Het rapport van dit jaar bevat een speciale analyse van de impact van de coronapandemie op deze thema’s en bijbehorende risico’s.

Groter risico op maatschappelijke onrust
De coronacrisis laat op economisch, politiek en sociaal vlak diepe sporen achter. Door de maatregelen die overheden nemen om de volksgezondheid te beschermen en de verspreiding van het virus te stoppen, worden internationale bedrijven met nieuwe risico’s geconfronteerd.
Op (sociaal)economisch vlak blijkt dat landen die het hardst geraakt zijn door enerzijds een sterke afhankelijkheid van het toerisme of de detailhandel, of anderzijds getroffen zijn door aanzienlijk meer slachtoffers van het virus onder de bevolking, te maken hebben met een groter risico op maatschappelijke onrust en anti-overheidsprotesten. Dit risico bestond ook voor de coronacrisis al, maar uit het onderzoek blijkt dat dit risico bij drie op de vijf ontwikkelde economieën in 2020 als gevolg van COVID-19 toeneemt.

Toeleveringsketen onder druk
Tegelijkertijd neemt volgens de Risk Maps de druk op de internationale toeleveringsketen van bedrijven verder toe. Economisch nationalisme in de vorm van bijvoorbeeld onteigening, valutacontroles, handelsbeperkingen, nearshoring en deglobalisering stelde de supply chain ook voor de coronacrisis al op de proef. Nu het handelsverkeer door de pandemie een enorme dreun heeft gekregen, is het voor bedrijven maar de vraag of zij nog volledig een beroep kunnen doen op hun bestaande keten.
Marco Zannoni, directeur Aon Crisis Consulting: “De coronacrisis heeft zowel direct als op lange termijn grote impact. Nooit eerder in vredestijd hebben overheden zo vergaand ingegrepen. De maatregelen om de verspreiding van het coronavirus te bestrijden hebben de bestaande normen op het gebied van handel, contracten, toeleveringsketens en monetair beleid aangetast. Internationale bedrijven hebben hier direct last van en de economische crisis die nu ontstaat, zal nog lang voelbaar zijn.”

Andere risico’s onvoldoende aandacht
Alex van den Doel, managing director Aon Global Risk Consulting: “Doordat bedrijven nu nog de focus hebben op het zo goed mogelijk doorkomen van de huidige crisis bestaat de kans dat andere risico’s onvoldoende aandacht krijgen. Verlies deze niet uit het oog. Want na COVID-19 volgt onherroepelijk een nieuwe uitdaging met een mogelijk grote impact. Wanneer de coronamaatregelen wereldwijd worden opgeheven, neemt bijvoorbeeld de kans op onrust en terrorisme in landen met een onderliggende instabiliteit hoogstwaarschijnlijk weer toe. Cyberrisico’s blijven groot, zo blijkt ook tijdens COVID-19. Door COVID-19 kwam risicomanagement als onmisbare discipline al in de spotlights. Het is voor bedrijven echter een absolute noodzaak om hun risicomanagement en -beheersing topprioriteit te houden, ook na deze crisis. Risicomanagement moet daarbij naadloos aansluiten op continuïteitsmanagement en crisismanagement om optimaal voorbereid te zijn op zowel de verwachte als onverwachte incidenten.”