De haven van Rotterdam en een groot deel van de Noordzee waren deze week het decor van de grootste maritime beveiligingsoefening op Nederlands grondgebied. Tijdens Port Defender 2024 werkten tal van marine-eenheden en veiligheidsdiensten samen. Zij kwamen in actie tijdens levensbedreigende situaties en grootschalige terreur.

Sinds 2016 is de oefening elk jaar gegroeid in omvang en mate van integratie. Er zijn meer dan 500 mensen betrokken bij Port Defender. Het gaat onder meer om afgevaardigden van de Koninklijke Marine, onder wie mariniers. Maar ook Zr.Ms. Holland en meerdere bemanningen met hun snelle onderscheppings- en special forces-vaartuigen zijn ingezet.
De mariniers van de Netherlands Maritime Special Operations Force (NLMARSOF) hadden een centrale rol. De speciale eenheden van het Korps Mariniers fungeerden onder de vlag van de DSI onder meer als de ‘112 van de Noordzee’. Hun opdracht was groter dan ooit. Zo kwamen de zeesoldaten niet alleen in actie bij sabotages in de haven. Zij stonden ook paraat als bepaalde statelijke actoren kritieke maritieme infrastructuur aanvallen. Een scenario dat misschien wel realistischer is dan ooit.

Complex en uitgebreid
De opdrachten waren dit jaar complexer en uitgebreider dan de laatste jaren. Zo was het oefengebied niet alleen beperkt tot de Rotterdamse haven. Het doel was ook om te kijken hoe alle eenheden en veiligheidsdiensten hier mee omgaan en met elkaar integreren. Optimale communicatie is hierbij van groot belang. Wie neemt de beslissing om wanneer in te grijpen? En welke strategie wordt daarbij gebruikt? En hoe zit alles juridisch in elkaar?
Al deze scenario’s werden zo realistisch mogelijk aangepakt. Of het nou dag of nacht was. Uiteindelijk moesten de betrokkenen uit een enorme hoeveelheid informatie kunnen selecteren wat wel en wat niet van belang is. Daarbij moesten ze op meerdere borden tegelijk schaken. “Eigenlijk zijn we dit jaar meer Coast Defender, dan Port Defender”, aldus een van de betrokken NLMARSOF-commandanten.

Port Defender 2024 duurde tot en met woensdagnacht. Ook de marechaussee, landmacht en luchtmacht namen hier aan deel. Daarnaast leverden de brandweer, ambulance- en inlichtingendiensten, veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond, de kustwacht en de politie een bijdrage. De Dienst Speciale Interventies (DSI) draaide op de eerste dag al overuren.