De Nationale Ombudsman start een onderzoek naar de manier waarop de overheid omgaat met burgers die geregistreerd staan als terrorist of extremist. Zo’n registratie is namelijk niet altijd terecht, maar kan de betreffende persoon wel ernstig in de problemen brengen, bijvoorbeeld tijdens een reis naar het buitenland.

Burgers die geregistreerd staan als terrorist of extremist zijn hier zelf vaak niet van op de hoogte. Zo kunnen zij onverwachts in de problemen komen, bijvoorbeeld doordat zij op vakantie het land van bestemming niet in mogen of zelfs in het buitenland vast komen te zitten. Ondanks de grote gevolgen van een dergelijke registratie, is het onduidelijk waar burgers terecht kunnen met vragen. Waarom staan ze geregistreerd, wie heeft dit gedaan en hoe kunnen ze aanvechten dat de registratie eventueel onterecht is? De Nationale ombudsman start een onderzoek.

Informatie verdwijnt in systemen
De ombudsman ontving een tiental klachten van burgers die vermoeden dat ze een zogenaamde CTER-registratie op hun naam hebben staan. CTER staat voor Contraterrorisme, Extremisme en Radicalisering. De politie kan informatie over iemand met een registratie delen met verschillende (veiligheids)instanties, opsporingsdiensten en landen. De informatie ‘verdwijnt’ zo in verschillende systemen.
De ombudsman wil weten of de overheid op een behoorlijke manier omgaat met deze gegevens. De gevolgen voor burgers kunnen namelijk groot zijn. Als de informatie eenmaal in verschillende systemen terecht is gekomen, kan het moeilijk zijn – ook voor de overheid – om een onterechte signalering te verwijderen. Zo kan een registratie de betreffende blijven achtervolgen.

Van het kastje naar de muur gestuurd
Nationale ombudsman Reinier van Zutphen: “Je moet er als burger vanuit kunnen gaan dat de overheid zorgvuldig met je gegevens omgaat. Juist ook als je zelf niet op de hoogte bent dat je gegevens gedeeld worden en met wie. Ik maak mij hier grote zorgen over en wil nu wel eens weten of dit voldoende gewaarborgd is.”
Uit de klachten over CTER-registraties, blijkt dat burgers niet goed weten waar ze terecht kunnen. Via reguliere procedures, zoals een inzageverzoek bij de politie of beroep bij de rechter, krijgen ze moeilijk informatie over hun registratie of de besluitvorming die hiertoe geleid heeft.
Reinier van Zutphen: “We spreken burgers die het gevoel hebben van het kastje naar de muur te worden gestuurd. Dat is onacceptabel. Iedere burger heeft het recht om gehoord te worden als zij het vermoeden hebben dat hun recht geschonden is. En dat begint bij weten waar je daarvoor terecht kan.”
De ombudsman wil met zijn onderzoek bijdragen aan een behoorlijk overheidshandelen. Vanaf de registratie tot aan het moment dat burgers hier informatie over opvragen.