De winnaars van de tiende editie van de Big Brother Awards zijn minister van Veiligheid en Justitie Ivo Opstelten en de Nederlandse Scholen. Opstelten mocht gisteren de Publieksprijs mee naar huis nemen vanwege het in stand houden van de bewaarplicht en het doorzetten van zijn hackplannen.

Ook het structureel negeren van privacybezwaren en het verdacht maken van alle Nederlanders zorgden er voor dat Opstelen de prijs opnieuw in ontvangst mocht nemen. Het is het derde jaar en de vierde keer dat Minister Opstelten een Big Brother Award krijgt. De rode draad in de motivatie voor de nominaties van de minister is het feit dat hij zijn inbreukmakende plannen stug doorzet en daarbij ‘zorgen van experts en Kamerleden en zelfs grondwettelijke bezwaren naast zich neerlegt’. Ook maakt het publiek, dat de winnaars mocht kiezen, zich duidelijk zorgen om de opmerking van Opstelten dat de opslag van gegevens van alle burgers noodzakelijk is, omdat er vooraf geen onderscheid gemaakt kan worden tussen verdachte en niet-verdachte burgers.

Opstelten is genomineerd vanwege het in stand houden van de bewaarplicht, terwijl hij zelf erkent dat deze in strijd is met Europese mensenrechtenverdragen, en dus de Grondwet. Hij is verder genomineerd voor het doorzetten van zijn hackplannen, ondanks bezwaren van onder andere het College Bescherming Persoonsgegevens en voor het langer willen opslaan van kenteken- en locatiegegevens die zijn verzameld door ANPR-camera’s.

De Nederlandse Scholen ontvingen de Expertprijs voor op grote schaal gegevens van kinderen uitwisselen met uitgevers van lesmateriaal. Als stok achter de deur krijgen scholen alleen toegang tot online lesmateriaal als ze deze privégegevens beschikbaar stellen. De uitgevers koppelen vervolgens gegevens over de prestaties van de kinderen aan computermateriaal.

BoF wijst op een nog groter probleem: “Van kinderen die anno 2014 opgroeien, wordt meer informatie verzameld, opgeslagen en geanalyseerd dan ooit. Gegevens over gezondheid, leerprestaties, gedrag en zelfs seksuele activiteiten, sociale problemen en het inkomen van de ouders worden van de geboorte tot ver na de middelbare school verzameld en tot ruim 30 jaar bewaard.”

Edward Snowden sprak via een videoverbinding tijdens de uitreiking van de Big Brother Awards. De NSA-klokkenluider is nog altijd ondergedoken in Rusland.

Nederland heeft niet geleerd van de Snowden-onthullingen, maar maakt zijn wetten juist erger. Op dit moment mogen de AIVD en de MIVD niet ongericht grotere hoeveelheden communicatie over fysieke kabels aftappen, maar het kabinet wil dat veranderen. De AIVD en de MIVD zouden dan een grotere hoeveelheid internetverkeer mogen filteren om daar gericht in te zoeken. Volgens de klokkenluider, die anderhalf jaar geleden een grote hoeveelheid interne NSA-documenten lekte aan journalisten, probeert de Nederlandse overheid de Amerikaanse spionagepraktijken op Nederland los te laten. “Als we stoppen met het verdedigen van privacy, krijgen we het nooit meer terug”, aldus Snowden.

Eerder verschenen: Opstelten opnieuw in de race voor Big Brother Award