Politiediensten uit onder meer Nederland, Duitsland, Zweden, de Verenigde Staten en Australië hebben maandag honderden criminelen opgepakt. Dat gebeurde na de maandenlange, door Europol en de FBI gecoördineerde undercoveroperatie ANOM, waarbij gebruik werd gemaakt van door de politie aan criminelen geleverde cryptotelefoons.

Ook in Nederland vonden invallen plaats, onder andere in Noord-Brabant, Limburg en Rotterdam. Volgens Europol gaat het om de meest geavanceerde poging tot nu toe om wereldwijd de activiteiten van criminelen te verstoren. Deze criminelen maakten gebruik van cryptotelefoons, zonder te weten dat die door de politie waren gemanipuleerd, zodat zij moeiteloos konden worden afgeluisterd. Eerder had het hacken van cryptonetwerken als EncroChat, Ennetcom en SkyECC al geleerd wat voor waardevolle informatie dat kan opleveren.

Duizenden cryptotelefoons
De duizenden cryptotelefoons werden geleverd via informanten, undercoveragenten en dekmantelbedrijven. Zo konden niet alleen gesprekken worden afgeluisterd, maar kon de politie ook bijhouden waar de telefoons zich bevonden. De politie maakte met behulp van elektronische stemomvormers ook zelf gebruik van de telefoons om criminelen uit de tent te lokken. Als criminelen die stemomvormers gebruikten, kon de politie de normale stemmen horen. Zo kwamen praktijken aan het licht als het witwassen van geld, grote drugstransacties en ernstige milieudelicten. Er werden echter nog geen aanhoudingen verricht, want dan zou het ‘bedrog’ direct bekend worden.

Operatie ANOM
Maar maandagavond was het dan zover. Honderden rechercheurs en agenten vielen op tientallen plaatsen binnen onder de codenaam Trojan Shield. Het zwaartepunt van de actie lag in Nederland en Duitsland, maar er werden ook invallen gedaan in Zweden en zelfs in Australië. Europol geeft dinsdag tekst en uitleg over de megaoperatie. Dan wordt ook duidelijk hoeveel arrestaties er in totaal zijn verricht en wat er in beslag is genomen. Maar het is nu al duidelijk dat de buit erg groot is en dat er de komende dagen nog meer bekend zal worden.
ANOM is niet de eerste internationale politieactie tegen de georganiseerde criminaliteit. In 2017 namen politiediensten in verschillende landen de criminele marktplaats Hansa Market over, zonder dat criminelen dat in de gaten hadden. De hele infrastructuur werd vanuit Litouwen op Nederlandse servers overgezet, waarbij de illegale zaken gewoon doorgingen. De politie kon zo goed in beeld brengen wie zich bezighield met onder andere drugs- en wapenhandel.